Menopozda hormon tedavisi herkese uygun olmayabilir: uyarı
Menopozda hormon tedavisi sıcak basması ve gece terlemesini azaltabilir; ancak yaş, sağlık geçmişi ve kişisel riskler değerlendirilmeden başlanmamalı.
Menopozla birlikte görülen sıcak basması, gece terlemesi, uyku sorunları, vajinal kuruluk ve duygu durum değişiklikleri, kadınların günlük yaşamını ve yaşam kalitesini etkileyebiliyor. Kadın Hastalıkları ve Doğum Uzmanı Op. Dr. Faik Tamer Sözen, menopozda hormon tedavisi seçeneğinin bazı kadınlarda yarar sağlayabileceğini, ancak tedavi kararının her kişi için ayrı değerlendirilmesi gerektiğini belirtti.
Menopozun kadın yaşamının doğal bir evresi olduğunu ifade eden Sözen, hormon tedavisinin özellikle sıcak basması ve gece terlemesi gibi şikâyetlerin kontrolünde etkili olabildiğini söyledi. Tedavi planında kadının yaşı, menopoz özellikleri, şikâyetlerin şiddeti, genel sağlık durumu ve kişisel risklerinin birlikte ele alınması gerektiğini vurguladı.
Her kadın için hormon tedavisi uygun değil
Uzman değerlendirmesine göre meme veya rahim kanseri öyküsü bulunan, nedeni belirlenemeyen vajinal kanama yaşayan, daha önce kan pıhtısı geçiren ya da bazı karaciğer ve kalp-damar hastalıklarına sahip kadınlarda hormon tedavisi kararı daha dikkatli verilmelidir.
Rahmi bulunan kadınlarda sistemik östrojen kullanılması halinde, rahim iç tabakasını korumak amacıyla tedaviye progesteron veya benzeri bir progestojen eklenebiliyor. Sözen, hormon tedavisi için “her kadın kullanabilir” ya da “kesinlikle zararlıdır” şeklindeki genellemelerin doğru olmadığını kaydetti.
Doz ve tedavi süresi kişiye göre belirleniyor
Hormon tedavisinde yalnızca tedaviye başlanıp başlanmayacağının değil, kullanılacak hormonun türünün, dozunun, uygulama biçiminin ve süresinin de önem taşıdığını belirten Sözen, yarar ve risk dengesinin zaman içinde yeniden değerlendirilmesi gerektiğini söyledi. Kadının şikâyetleri, sağlık durumundaki değişiklikler ve tedaviye verdiği yanıt izlenerek uygulama gerektiğinde yeniden düzenlenebiliyor.
Vajinal şikâyetlerde lokal tedavi seçenekleri
Östrojen seviyelerindeki düşüş; vajinal kuruluk, yanma, cinsel ilişki sırasında ağrı ve bazı idrar yolu yakınmalarına neden olabiliyor. Bu şikâyetlerin öne çıktığı durumlarda lokal tedaviler de değerlendirilebiliyor. Sistemik hormon tedavisiyle lokal uygulamaların farklı seçenekler olduğunu belirten Sözen, tercih yapılırken kişinin yakınmalarının ve sağlık geçmişinin dikkate alınması gerektiğini ifade etti.
Menopoz yönetimi yalnızca hormon kullanımından ibaret değil
Hormon tedavisinin uygun olmadığı veya tercih edilmediği kadınlar için hormon dışı seçenekler de bulunuyor. Sözen, menopoz yönetiminin yalnızca sıcak basması ve gece terlemesini azaltmayı hedeflemediğini; kemik sağlığı, uyku düzeni, cinsel sağlık, beslenme ve fiziksel aktivite gibi başlıkların da birlikte ele alınması gerektiğini söyledi.
Uzman, menopozda hormon tedavisi kararı verilirken kişinin sağlık geçmişi, mevcut şikâyetleri ve risk faktörlerinin bir arada değerlendirilmesi gerektiğini vurguladı. Tedavide herkese aynı yaklaşım yerine, ihtiyaçlara ve risklere göre şekillendirilen kişiye özel bir planlama yapılması öneriliyor.
